NOWY ŁAD- „Ukryta dywidenda” – nowe pojęcie w przepisach

Praktycznie od maja br. doradcy podatkowi, księgowi ale i przede wszyscy zwykli przedsiębiorcy żyją zmianami podatkowymi, jakie czekają nas od 1 stycznia 2022 r. Przez długi czas uwaga wszystkich koncentrowała się na stawce składki zdrowotnej i trudno się temu dziwić. Nikt nie chce płacić o 9% wyższego podatku. Ostatnia wersja Nowego Ładu złagodziła nieco wymiar tej składki ale nie można zapomnieć o innych proponowanych zmianach, które trudno uznać za korzystne dla przedsiębiorców.

Autor:Małgorzata Gach | Kategoria:PODATKI, | Data: . Tagi: , , , , , , , ,
Ukryta dywidenda Prawo dla księgowych

„Ukryta dywidenda” – nowe pojęcie w przepisach podatkowych     

Nowy Ład wprowadza nieznane do tej pory pojęcie „ukrytej dywidendy”. Co to jest dywidenda wszyscy wiedzą, jest to udział w zysku.

Standardowo dywidendy lub szerzej kwoty stanowiące „udział w zysku” wypłacane przez spółki opodatkowane CIT są opodatkowane podatkiem według stawki 19%. Spółka wypłacająca dywidendę zobowiązana jest potrącić ww. zryczałtowany podatek, skutkiem czego wspólnik otrzymujący dywidendę dostaje  na konto kwotę netto. Możliwe jest przy tym skorzystanie ze zwolnienia dywidendowego przy wypłacie dywidendy/udziału w zysku na rzecz innej spółki/podatnika CIT jeśli spółka taka  będzie posiadała nie mniej niż 10% udziałów w takim podmiocie co najmniej przez okres 2 lat (nieopodatkowana wypłata może jednak nastąpić także przed upływem 2 lat).

Wypłata udziału w zysku poza tym, że standardowo obciążona jest 19% podatkiem dochodowym to jeszcze nie może być zaliczona do kosztów uzyskania przychodów spółki, która ją wypłaca.

Jak było do tej pory?

Wspólnicy spółek wypłacających dywidendy kształtowali dotychczas swoje relacje ze spółką w różnoraki sposób, w tym świadcząc na rzecz takich podmiotów usługi w ramach jednoosobowej działalności gospodarczej czy też pobierając wynagrodzenie za faktyczne działania na rzecz spółki jako zarząd na podstawie powołania. Ustawodawca zaczął w tych rozwiązaniach dopatrywać się chyba modeli na wypłatę ukrytej dywidendy, co doprowadziło do wprowadzenia do ustawy nowego pojęcia.

“Ukryta dywidenda” a koszty uzyskania przychodów

Zarówno pierwsza wersja Nowego Ładu jak i ostatnia z 8.09.2021 r wprowadza nową regulację w art. 16 ustawy o CIT tj. art. 16 ust. 1 pkt. 15b, z którego wynika że do kosztów uzyskania przychodów nie zalicza się:

„15b)   kosztów poniesionych przez podatnika będącego spółką w związku ze świadczeniem wykonanym przez podmiot powiązany w rozumieniu art. 11a ust. 1 pkt 4 z tą spółką lub ze wspólnikiem (akcjonariuszem) tej spółki, jeżeli poniesienie tego kosztu stanowi ukrytą dywidendę, z zastrzeżeniem ust. 1d i 1e”.

Przepis ten oznacza, że świadczenie wykonane na rzecz spółki przez podmiot powiązany w rozumieniu art. 11a ust. 1 pkt. 4) z tą spółką oraz idąc dalej ewentualnie także ze wspólnikiem lub akcjonariuszem tej spółki nie będzie mogło zostać zaliczone do kosztów podatkowych spółki, jeśli będzie odpowiadało podanej poniżej definicji ukrytej dywidendy.

Jednym z rodzajów powiązań pozostają powiązania rodzinne, w tym przez małżeństwo, pokrewieństwo lub powinowactwo, co za tym idzie z punktu widzenia „ukrytej” dywidendy  będą mogły być oceniane także umowy i świadczenia pomiędzy spółką a bliskimi wspólnika lub akcjonariusza.

Jak ustawa definiuje „ukryte dywidendy”?

Ustawa definiuje wskazuje, że określone koszty stanowią „ukrytą dywidendę” jeżeli:

  • wysokość tych kosztów lub termin ich poniesienia w jakikolwiek sposób są uzależnione od osiągnięcia zysku przez podatnika lub wysokości tego zysku lub
  • racjonalnie działający podatnik nie poniósłby takich kosztów lub mógłby ponieść niższe koszty w przypadku wykonania porównywalnego świadczenia przez podmiot niepowiązany w rozumieniu art. 11a ust. 1 pkt 3 z podatnikiem, przy czym przy określaniu wysokości tych kosztów przepisy art. 11c i art. 11d stosuje się odpowiednio, lub
  • koszty te obejmują wynagrodzenie za prawo do korzystania z aktywów, które stanowiły własność lub współwłasność wspólnika (akcjonariusza) lub podmiotu powiązanego ze wspólnikiem (akcjonariuszem) przed utworzeniem podatnika.

Jednocześnie z mocy art. 16 ust. 1e ustawy o CIT „Przepisów ust. 1d pkt 2 i 3 nie stosuje się w przypadku, gdy suma poniesionych w roku podatkowym przez podatnika kosztów stanowiących ukrytą dywidendę na podstawie tych przepisów, jest niższa niż kwota zysku brutto w rozumieniu przepisów o rachunkowości, uzyskanego w roku obrotowym, w którym koszty te zostały uwzględnione w wyniku finansowym podatnika.”

Interpretacja ww. zapisów w wielu aspektach może budzić wątpliwości, wydaje się jednak, że o ile wynagrodzenia na rzecz podmiotów powiązanych będą oparte na cenach rynkowych, i nie będą odnoszone do zysku spółki (typu procent od zysku) to powinny być zaliczane do zwykłych kosztów uzyskania przychodów.

Co więcej nawet jeśli można byłoby mówić o ukrytych dywidendach z pkt. 2) i 3), to o ile ich suma będzie niższa niż kwota zysku brutto za dany rok, to również winny one stanowić koszt podatkowy spółki. W uproszczeniu zatem np. wynajem lokalu użytkowego do spółki, może stanowić koszt uzyskania spółki jeśli zysk brutto spółki za ten czas będzie wyższy niż łączna wartość wydatków na rzecz wspólnika z tytułu zapłaty za ww. najem.

Zobaczymy jednak jaka będzie ostateczna redakcja tych przepisów oraz ich interpretacja.

 Małgorzata Gach

Polecane wpisy
Już wychodzisz?

Zanim opuścisz naszą stronę, zerknij do sklepu.

Właśnie pojawił się tam

NOWY E-BOOK

"Ulga badawczo-rozwojowa – koszty kwalifikowane – interpretacje podatkowe"