Darowizna przedsiębiorstwa na rzecz członka rodziny a VAT

Przekazanie firmy na rzecz najbliższych dla zapewnienia sukcesji może się dokonać różnymi sposobami. Jednym z takich sposobów jest darowizna przedsiębiorstwa korzystająca w szczególności ze zwolnienia z podatku od spadków i darowizn.

darowizna przedsiębiorstwa Prawo dla księgowych

Darowizna przedsiębiorstwa na rzecz najbliższych członków rodziny

Generalnie na podstawie art. 4a Ustawy o podatku od spadków i darowizn – darowizny dokonywane na rzecz osób najbliższych określanych przez niektórych jako „zerowa” grupa podatkowa pod pewnymi warunkami korzystać mogą z całkowitego zwolnienia od podatku od spadków i darowizn.

Oczywiście chodzić może w tym przypadku także o darowiznę przedsiębiorstwa dokonywaną przez osobę fizyczny wpisaną do CEIDG ale dokonywaną na rzecz małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma czy macochy.

Wymogiem drugim jest zgłoszenie darowizny przedsiębiorstwa najpóźniej w terminie 6 miesięcy od jej dokonania do organu podatkowego (chyba, ze darowizna jest dokonywana w formie notarialnej, wówczas obowiązek osobnego zgłoszenia odpada).

Darowizna przedsiębiorstwa w podatku VAT

Generalnie rzecz ujmując pod kątem podatku VAT wszystkie darowizny są traktowane jako dostawa towarów i w pewnych przypadkach mimo, że darowizna z istoty rzeczy jest umową o charakterze nieodpłatnym pojawić się może w związku z nią podatek VAT.

Oznacza to, że darczyńca mimo tego, że pozbywa się jakiegoś elementu swojej firmy „za darmo” to jeszcze musi wykazać w rozliczeniach podatkowych podatek należny od takiej dostawy liczony od wartości rynkowej przedmiotu darowizny.

Szczęściem jednak darowizna przedsiębiorstwa oraz tzw. zorganizowanej części przedsiębiorstwa w ogóle nie podlega podatkowi VAT.

Wynika to z faktu, iż zgodnie z art. 6 pt. 1) u.p.t.u.:

 „Przepisów ustawy nie stosuje się do: 1) transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa (…)”.

W związku z tym, że darowizna innych składników majątkowych przedsiębiorstwa może jednak podlegać podatkowi VAT, warto w taki sposób ukształtować przedmiot umowy darowizny, aby nie było żadnej wątpliwości, że jest to „przedsiębiorstwo” lub „zorganizowana część przedsiębiorstwa” (zgodnie z definicjami z art. 2 pkt. 27e u.p.t.u. oraz art. 55 (1) K.c.).

Jak wynika z interpretacji Dyrektora KIS z dnia 22 stycznia 2019 r., sygn. 0114-KDIP4.4012.762.2018.5.KS:

 „O tym, czy doszło do wyodrębnienia przedsiębiorstwa, decyduje pełen zakres zbywanego majątku, praw i zobowiązań; wyodrębnienie to musi dotyczyć przedsiębiorstwa jako całości. Nie może ono obejmować dowolnej części danego przedsiębiorstwa, żeby można było uznać, że doszło do powstania zespołu składników, które mogłyby stanowić niezależne przedsiębiorstwo. Ponadto, jak wskazano powyżej, decydujące jest to, aby w zbywanym przedsiębiorstwie zachowane zostały funkcjonalne związki pomiędzy poszczególnymi składnikami, umożliwiające kontynuowanie określonej działalności gospodarczej. O tym, czy nastąpiło zbycie przedsiębiorstwa decydują każdorazowo okoliczności faktyczne związane z konkretną transakcją. Podatnik obowiązany jest do prawidłowego określenia przedmiotu opodatkowania, co wiąże się z koniecznością prawidłowego zdefiniowania dokonywanej czynności”.

Zatem decydując się na tego typu operację, szczególnie jeśli darowizna miałaby się odnosić do tzw. zorganizowanej części przedsiębiorstwa należy zadbać o to, aby organ podatkowy przeprowadzający w przyszłości ewentualną kontrolę podatkową nie zakwestionował przedmiotu opodatkowania.

Temu służyć powinny w szczególności właściwe zapisy ujęte w umowie darowizny.

Nadto warto byłoby przed darowizną przeprowadzić badanie prawne firmy i to nie tylko po to, aby właściwie opisać przedmiot umowy w umowie darowizny, ale aby zabezpieczyć prawnie w miarę płynną kontynuację dotychczasowej działalności przez obdarowanego. Tutaj mogą wystąpić pewne problemy ale o tym może w innym wpisie.

 

Polecane wpisy