Prawo podatkowe
Mikrorachunek podatkowy 2026 – po zmianach
Od 1 stycznia 2020 roku wpłat z tytułu PIT, CIT i VAT podatnicy dokonują wyłącznie na mikrorachunek podatkowy. Od 1 października 2025 r nastąpiły zmiany w funkcjonowaniu mikrorachunku podatkowego. Wynikają one z rozporządzenia Ministra Finansów i Gospodarki w sprawie rodzajów wpłat dokonywanych poprzez mikrorachunek podatkowy [1].
Obraz autorstwa DilokaStudio na Freepik
Mikrorachunek podatkowy – co to takiego?
Mikrorachunek podatkowy jest to indywidualny rachunek podatkowy, który służy osobom fizycznym oraz przedsiębiorcom do uregulowania ich zobowiązań wobec urzędu skarbowego tj. wpłaty podatków, opłat oraz niepodatkowych należności budżetowych.
Zgodnie z art. 61b § 2 ustawy – Ordynacja podatkowa (o.p.) struktura mikrorachunku podatkowego jest zgodna z formatem Numeru Rachunku Bankowego i zawiera:
- liczbę kontrolną,
- numer rozliczeniowy jednostki organizacyjnej banku,
- numer porządkowy rachunku bankowego, w skład którego wchodzi identyfikator podatkowy podatnika lub płatnika albo kod urzędu skarbowego.
Można go uzyskać w dowolnym urzędzie skarbowym na podstawie identyfikatora podatkowego czyli nr PESEL (osoba fizyczna) lub NIP albo (przedsiębiorca) albo wygenerować samemu w generatorze mikrorachunku podatkowego. Generator ten działa całodobowo.
Każdy podatnik posiada jeden numer mikrorachunku podatkowego. Jak wyjaśnia piśmiennictwo jest to ułatwienie:
„(…) dla podatników, którzy zmieniają miejsce zamieszkania lub siedzibę i w związku z tym zmianie ulega właściwość urzędu skarbowego, z którym dokonują rozliczeń. Mikrorachunek podatkowy bowiem nie ulega w takiej sytuacji zmianie” [2] .
Istotne!
W przypadku, gdy osoba fizyczna zakłada firmę, wtedy konieczne jest wygenerowanie nowego mikrorachunku podatkowego.
Więcej informacji tutaj.
Minister Finansów i Gospodarki wydaje stosowne rozporządzenie
Zgodnie z art. 61b § 4 Ordynacji podatkowej minister właściwy do spraw finansów publicznych określa, w drodze rozporządzenia rodzaje należności publicznoprawnych [3] wpłacanych na mikrorachunek podatkowy.
Z dniem 1 pażdziernika 2025 r. weszło w życie Rozporządzenie Ministra Finansów i Gospodarki z dnia 25 września 2025 r. w sprawie rodzajów podatków, opłat lub niepodatkowych należności budżetowych, których wpłata jest realizowana przy użyciu mikrorachunku podatkowego (Dz.U. z 2025 r. poz. 1305) Weszło ono w życie z dniem1 października 2025 roku.
Rozszerza ono dotychczasowy wykaz symboli formularzy i płatności adresowanych do urzędu skarbowego o nowy symbol płatności VAT-KU i nową grupę płatności „IV. Podatki wyrównawcze”.
Tym samym prawną utraciło poprzednie rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 2023 r. (Dz.U. z 2023 r. poz. 2802).
Czego dotyczy płatność VAT-KU ?
Płatność VAT-KU została dodana w poz. 12 do części trzeciej załącznika do powyższego rozporządzenia. Dotyczy ona dotyczy obowiązku zapłaty przez płatnika podatku od towarów i usług kaucji za opakowania objęte systemem kaucyjnym, które nie zostały zwrócone w tym systemie.
System kaucyjny został uregulowany w Ustawie z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi (t.j. Dz. U. 2025 poz. 870).
Jakie zobowiązania obejmuje grupa podatków wyrównawczych?
Nowa grupa płatności podatków wyrównawczych obejmuje następujące symbole płatności:
- GLB-I1 – podatek wyrównawczy wynikający z zeznania o wysokości globalnego podatku wyrównawczego.
- GLB-D1 – podatek wyrównawczy wynikający z zeznania o wysokości krajowego podatku wyrównawczego.
- GLB-U1 – podatek wyrównawczy wynikający z zeznania o wysokości podatku wyrównawczego od niedostatecznie opodatkowanych zysków.
- TWPOD – podatek wyrównawczy wynikający z płatności organu egzekucyjnego za zadłużenia zobowiązanego objęte tytułem wykonawczym.
O co tutaj chodzi?
Ustawa z dnia 6 listopada 2024 r. o opodatkowaniu wyrównawczym jednostek składowych grup międzynarodowych i krajowych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1685, która obowiązuje od 1 stycznia 2025 r. wprowadziła opodatkowanie :
1) globalnym podatkiem wyrównawczym,
2) krajowym podatkiem wyrównawczym,
3) podatkiem wyrównawczym od niedostatecznie opodatkowanych zysków .
Ma to na celu przystosowanie polskiego systemu prawnego do przepisów Dyrektywy Rady (UE) 2022/2523 z dnia 14 grudnia 2022 r. w sprawie zapewnienia globalnego minimalnego poziomu opodatkowania międzynarodowych grup przedsiębiorstw oraz dużych grup krajowych w Unii.
Podstawa prawna:
Art. 61b § 2 i § ustawy – Ordynacja podatkowa
Objaśnienie:
[1] Rozporządzenie Ministra Finansów i Gospodarki z dnia 25 września 2025 r. w sprawie rodzajów podatków, opłat lub niepodatkowych należności budżetowych, których wpłata jest realizowana przy użyciu mikrorachunku podatkowego (Dz.U. z 2025 r. poz. 1305).
[2] Tak Mariański A., (red.), Ordynacja podatkowa. Komentarz, Wyd. 2, 2023 [w:] Komentarzu do art. 61b o.p.
[3] Z dyspozycji art. 53 § 26 ustawy – Kodeks karny skarbowy (t.j. Dz.U z 2025 r. poz. 633) wynika, że: „(…) należność publicznoprawna jest to należność państwowa lub samorządowa, będąca przedmiotem przestępstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego; należnością państwową jest podatek stanowiący dochód budżetu państwa, należność z tytułu rozliczenia udzielonej dotacji lub subwencji lub należność celna, a należnością samorządową – podatek stanowiący dochód jednostki samorządu terytorialnego lub należność z tytułu rozliczenia udzielonej dotacji lub subwencji”.
Stan prawny na dzień 10 lutego 2026 roku
Małgorzata Gach, Wanda Książek
