Prawo podatkowe
Sprzedaż samochodu po wykupie z leasingu. Kiedy trzeba zapłacić podatek dochodowy? (1)
Wykup samochodu z leasingu do majątku prywatnego nie zawsze pozwala na jego sprzedaż bez podatku po upływie sześciu miesięcy. Od 1 stycznia 2022 r. obowiązują przepisy, które istotnie ograniczyły możliwość szybkiej, nieopodatkowanej sprzedaży pojazdów wykorzystywanych wcześniej w działalności gospodarczej na podstawie leasingu operacyjnego.
Image by senivpetro on Magnific
Sprzedaż samochodu po wykupie – problemy
Obecnie sprzedaż samochodu po wykupie z leasingu przed upływem sześciu lat może stanowić przychód z działalności gospodarczej.
Nie ma przy tym decydującego znaczenia, że samochód został wykupiony do majątku prywatnego, nie został wprowadzony do ewidencji środków trwałych, nie był amortyzowany, a od faktury wykupu nie odliczono podatku VAT.
W artykule wyjaśniamy, kiedy sprzedaż samochodu po wykupie z leasingu będzie traktowana jako przychód z działalności gospodarczej, mimo że pojazd został przeniesiony do majątku prywatnego. Omawiamy również, dlaczego w wielu przypadkach nie ma znaczenia brak ujęcia auta w ewidencji środków trwałych, brak amortyzacji czy brak odliczenia VAT od wykupu.
Dlaczego sześć miesięcy nie zawsze wystarczy?
Zasadniczo sprzedaż rzeczy ruchomej należącej do majątku prywatnego podlega opodatkowaniu tylko wtedy, gdy nastąpi przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło jej nabycie.
Zasada ta wynika z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Jeżeli zatem osoba fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej kupi samochód prywatnie, a następnie sprzeda go po upływie pół roku, sprzedaż co do zasady nie powoduje powstania przychodu podlegającego PIT [1].
Inaczej wygląda sytuacja samochodu, który wcześniej był wykorzystywany w działalności gospodarczej na podstawie leasingu operacyjnego.
Leasing operacyjny jest umową, na podstawie której finansujący oddaje korzystającemu samochód do odpłatnego używania przez oznaczony czas.
W okresie obowiązywania umowy właścicielem pojazdu pozostaje finansujący, natomiast przedsiębiorca korzysta z samochodu w zamian za uiszczanie opłaty wstępnej oraz rat leasingowych.
Samochód nie stanowi w tym czasie własności przedsiębiorcy i co do zasady nie jest przez niego ujmowany w ewidencji środków trwałych ani amortyzowany.
Dopiero wykup pojazdu po zakończeniu umowy leasingu prowadzi do przeniesienia jego własności na przedsiębiorcę albo na osobę dokonującą wykupu. Sposób późniejszego rozliczenia sprzedaży samochodu zależy w szczególności od tego, czy został on wykupiony do działalności gospodarczej, czy na cele prywatne.
Od 1 stycznia 2022 r. art. 14 ust. 2 pkt 19 ustawy o PIT zalicza do przychodów z działalności gospodarczej również przychody ze sprzedaży rzeczy ruchomych wykorzystywanych na potrzeby działalności na podstawie leasingu operacyjnego. Przepis ten stanowi, że:
„przychodem z działalności gospodarczej są również przychody z odpłatnego zbycia składników majątku będących rzeczami ruchomymi wykorzystywanymi na potrzeby działalności gospodarczej na podstawie umowy leasingu, o której mowa w art. 23b ust. 1”.
Uzupełnieniem tej regulacji jest art. 10 ust. 2 pkt 4 ustawy o PIT. Zgodnie z tym przepisem zasady sześciu miesięcy nie stosuje się, jeżeli od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu wycofania składnika z działalności do dnia sprzedaży nie upłynęło sześć lat.
Należy też dodać, że przepisy te mają zastosowanie do składników majątku nabytych po 31 grudnia 2021 r. [2]
Co jest najważniejsze według Dyrektora KIS?
Z aktualnych interpretacji wynika, że Dyrektor KIS koncentruje się przede wszystkim na tym, czy samochód wcześniej był wykorzystywany w działalności gospodarczej na podstawie leasingu operacyjnego.
W przypadku odpowiedzi twierdzącej, późniejszy wykup samochodu na osobę prywatną nie ma znaczenia, ponieważ Dyrektor KIS w swoich interpretacjach konsekwentnie przyjmuje, że sprzedaż takiego samochodu stanowi przychód z działalności gospodarczej nawet jeśli samochód został przeznaczony wyłącznie do celów prywatnych, nie został wprowadzony do ewidencji środków trwałych, nie był amortyzowany, nie rozliczano wydatków na paliwo, naprawy ani ubezpieczenie, nie odliczono VAT z faktury wykupu, fakturę wykupu wystawiono bez numeru NIP przedsiębiorcy, cena wykupu została zapłacona z prywatnego rachunku bankowego, a nawet gdy działalność gospodarcza została zakończona przed wykupem albo przed sprzedażą. [3] [4] [5]
Dlatego formalne oznaczenie wykupu jako prywatnego nie jest zatem wystarczające. Decydujące znaczenie ma sposób korzystania z samochodu w okresie trwania leasingu.
Prywatne korzystanie po wykupie nie wyłącza podatku
Jak już wspomniano wcześniej, prywatne korzystanie z samochodu po wykupie z leasingu nie oznacza, że podatnik przy sprzedaży nie będzie zobowiązany do zapłaty podatku.
Idealnym tego przykładem jest interpretacja indywidualna z 17 października 2025 r. w której Dyrektor KIS rozpatrywał sytuację podatnika, który wykupił samochód z leasingu we wrześniu 2023 r. i przekazał go do majątku prywatnego.
Warto zaznaczyć, że w tej sprawie samochód:
- nie został wprowadzony do ewidencji środków trwałych,
- nie był amortyzowany,
- nie był wykorzystywany w działalności,
- nie generował kosztów podatkowych,
- był używany wyłącznie prywatnie,
- nie dawał podstawy do odliczenia VAT.
Podatnik uważał, że po upływie sześciu miesięcy będzie mógł sprzedać samochód jako rzecz należącą do majątku prywatnego. Natomiast Dyrektor KIS uznał to stanowisko za nieprawidłowe, wskazując, że skoro samochód był wcześniej wykorzystywany w działalności na podstawie leasingu operacyjnego i został wykupiony po 31 grudnia 2021 r., jego sprzedaż przed upływem sześciu lat będzie stanowiła przychód z działalności gospodarczej [3].
Organ wyraźnie podkreślił, że brak ujęcia samochodu w ewidencji środków trwałych nie zmienia tej kwalifikacji. Art. 14 ust. 2 pkt 19 ustawy o PIT dotyczy bowiem rzeczy wykorzystywanych w działalności na podstawie leasingu operacyjnego, a nie wyłącznie środków trwałych należących do przedsiębiorcy.
Zamknięcie działalności przed wykupem również nie chroni przed podatkiem
Jeszcze dalej idące stanowisko Dyrektor KIS przedstawił w interpretacji indywidualnej z 8 maja 2026 r.
Podatnik zakończył działalność gospodarczą w grudniu 2024 r. Umowa leasingu była jednak nadal kontynuowana, a samochód został wykupiony dopiero w grudniu 2025 r., a więc rok po zamknięciu działalności.
Samochód został wykupiony do majątku prywatnego. Podatnik nie odliczył VAT, nie wprowadził pojazdu do ewidencji środków trwałych i nie wykorzystywał go w działalności, ponieważ działalność nie była już prowadzona.
Dyrektor KIS uznał jednak, że sprzedaż samochodu przed upływem sześciu lat nadal będzie stanowiła przychód z działalności gospodarczej [4].
Zdaniem organu decydujące było to, że samochód wcześniej był wykorzystywany w prowadzonej działalności na podstawie leasingu operacyjnego. Zamknięcie działalności przed zakończeniem leasingu i przed wykupem nie spowodowało, że późniejsza sprzedaż stała się zwykłą sprzedażą prywatną.
Interpretacja ta ma istotne znaczenie praktyczne. Wykreślenie działalności z CEIDG nie oznacza automatycznie, że wszystkie późniejsze przychody związane z dawną działalnością tracą charakter przychodów z działalności gospodarczej.
Faktura bez numeru NIP i zapłata z prywatnego rachunku także nie wystarczą
W interpretacji indywidualnej z 22 czerwca 2026 r. Dyrektor KIS analizował dość typowy, ale jednocześnie wieloetapowy stan faktyczny dotyczący samochodu osobowego używanego wcześniej w działalności gospodarczej w ramach leasingu operacyjnego, a następnie wykupionego do majątku prywatnego.
Sprawa dotyczyła podatnika prowadzącego jednoosobową działalność gospodarczą, który w trakcie jej wykonywania zawarł umowę leasingu operacyjnego samochodu osobowego.
Umowa została zawarta w związku z prowadzoną działalnością, a pojazd był przez kilka lat wykorzystywany zarówno do celów firmowych, jak i w ograniczonym zakresie prywatnych.
W okresie trwania leasingu podatnik zaliczał raty leasingowe do kosztów uzyskania przychodów oraz rozliczał wydatki eksploatacyjne związane z użytkowaniem pojazdu w działalności gospodarczej.
Samochód był również wykorzystywany w ramach prowadzonej działalności, m.in. do dojazdów do klientów, spotkań biznesowych oraz realizacji bieżących zadań operacyjnych.
Po zakończeniu podstawowego okresu leasingu podatnik zdecydował się na wykup samochodu. Wykup ten jak wynikało z opisu sprawy miał już charakter prywatny. Faktura wykupu została wystawiona wyłącznie na imię i nazwisko podatnika, bez wskazania firmy oraz bez numeru NIP. Cena wykupu została uregulowana z prywatnego rachunku bankowego, a podatnik nie odliczył podatku VAT wynikającego z faktury wykupu.
Po dokonaniu wykupu samochód nie został wprowadzony do ewidencji środków trwałych ani do jakiejkolwiek ewidencji związanej z działalnością gospodarczą, nie zaliczał również żadnych wydatków związanych z jego eksploatacją do kosztów uzyskania przychodów. Pojazd był wykorzystywany wyłącznie w celach prywatnych jako samochód rodzinny, niezwiązany już z prowadzoną działalnością gospodarczą. W momencie wykupu podatnik nadal formalnie prowadził działalność gospodarczą, jednak samochód nie był już w niej w żaden sposób używany ani rozliczany.
Wątpliwość podatnika dotyczyła tego, czy w tak ukształtowanym stanie faktycznym sprzedaż samochodu po upływie sześciu miesięcy od wykupu będzie mogła być traktowana jako sprzedaż prywatna, niepodlegająca opodatkowaniu podatkiem dochodowym, czy też z uwagi na wcześniejsze wykorzystanie pojazdu w działalności gospodarczej w ramach leasingu będzie ona stanowiła przychód z działalności gospodarczej, podlegający opodatkowaniu niezależnie od upływu półrocznego terminu.
Dyrektor KIS uznał, że mimo wyraźnie prywatnego charakteru wykupu oraz późniejszego sposobu użytkowania pojazdu, sprzedaż samochodu przed upływem sześciu lat od jego wycofania z działalności będzie stanowiła przychód z działalności gospodarczej [5].
Organ wydając interpretację podkreślił, że kluczowe znaczenie ma nie moment wykupu ani sposób jego udokumentowania, lecz wcześniejsze wykorzystanie samochodu w ramach działalności gospodarczej na podstawie umowy leasingu operacyjnego.
Skoro umowa leasingu była zawarta w związku z działalnością, a raty leasingowe oraz koszty eksploatacyjne były ujmowane w rozliczeniach podatkowych, to późniejszy wykup nawet dokonany w sposób całkowicie prywatny nie przerywa tego związku w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym.
Można, więc stwierdzić, że dla celów podatkowych decydujące znaczenie ma „historia podatkowa” danego składnika majątku, a nie wyłącznie jego status w momencie wykupu.
Brak numeru NIP na fakturze, zapłata z prywatnego rachunku bankowego oraz brak odliczenia VAT są istotnymi okolicznościami faktycznymi, jednak same w sobie nie eliminują skutków wcześniejszego wykorzystywania samochodu w działalności gospodarczej.
Podsumowanie
- Sprzedaż samochodu wykupionego z leasingu po sześciu miesiącach nie zawsze jest wolna od PIT. Jeżeli pojazd był wcześniej wykorzystywany w działalności gospodarczej na podstawie leasingu operacyjnego, jego sprzedaż przed upływem sześciu lat może stanowić przychód z działalności gospodarczej.
- Prywatny wykup samochodu nie przesądza o prywatnym charakterze późniejszej sprzedaży. Bez znaczenia może pozostać brak numeru NIP na fakturze, zapłata z prywatnego rachunku, brak odliczenia VAT, brak amortyzacji oraz niewprowadzenie samochodu do ewidencji środków trwałych.
- Decydująca jest historia wykorzystania samochodu. Jeżeli pojazd był używany w działalności w okresie leasingu, Dyrektor KIS uznaje, że późniejsze przeznaczenie go wyłącznie do celów prywatnych nie usuwa związku samochodu z działalnością gospodarczą.
- Zamknięcie działalności również nie zawsze pozwala uniknąć podatku. Nawet gdy przedsiębiorca zakończy działalność przed wykupem lub sprzedażą samochodu, sprzedaż pojazdu przed upływem sześciu lat może nadal podlegać opodatkowaniu jako przychód z działalności gospodarczej.
Przypisy
[1] Art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. d ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych.
[2] Art. 51 ustawy z 29 października 2021 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw, Dz.U. z 2021 r. poz. 2105 ze zm.
[3] Interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 17 października 2025 r., sygn. 0115-KDIT3.4011.743.2025.1.AK,
[4] Interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 8 maja 2026 r., sygn. 0115-KDIT3.4011.242.2026.1.DP,
[5] Interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 22 czerwca 2026 r., sygn. 0112-KDIL2-2.4011.473.2026.3.KP,
Podstawa prawna
- Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592 z późn. zm.).
- Ustawa z dnia 29 października 2021 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2105 z późn. zm.).
Stan prawny aktualny na 22 września 2026 r.
Klaudia Sołtysik – aplikantka radcowska w Kancelarii Radcy Prawnego Małgorzaty Gach w Krakowie
